Радикалды идеологияға тосқауыл

Радикалды идеологияға тосқауыл

Қазіргі геосаяси және ақпараттық кеңістіктің күрделенуі жағдайында қоғам қауіпсіздігіне төнетін негізгі қауіптердің бірі – радикалды және экстремистік идеологияның таралуы. Бұл құбылыс көбінесе ашық әрекеттер арқылы емес, адамдардың санасына әсер ету, жалған діни түсініктерді насихаттау, бұрмаланған ақпарат тарату арқылы жүзеге асады. Осы тұрғыда Сәтбаев қалалық сотында қаралған терроризмді насихаттау фактісі қоғам қауіпсіздігі тұрғысынан маңызды істердің бірі болып табылады.

Сотта анықталғандай, сотталушы ауызша уағыздар айтып, бұрмаланған діни мәтіндерді мысалға келтіріп, қала тұрғындарының санасына әсер етуге және оларды радикалды идеологияға бейімдеуге тырысқан. Мұндай әрекеттердің қауіптілігі – олар қоғамда діни алауыздық тудыруы, азаматтардың көзқарасын өзгертіп, заңға қайшы әрекеттерге итермелеуі мүмкін.

Терроризмді насихаттау қылмыстарының ерекшелігі – олар көбіне жасырын сипатта болады. Яғни ашық түрде заңсыз әрекетке шақырмауы мүмкін, бірақ идеологиялық тұрғыдан адамдарды радикалдандыру арқылы болашақта ауыр қылмыстардың жасалуына негіз қалайды. Сондықтан мұндай қылмыстардың алдын алу – ұлттық қауіпсіздіктің маңызды бағыттарының бірі.

Сот процесі барысында мемлекеттік айыптаушы дәлелдемелерді зерттеуге белсенді қатысып, кәсіби біліктілігін көрсете отырып, мемлекеттік айыптауды толық қолдады. Терроризм және экстремизмге байланысты істер бойынша дәлелдеу процесі күрделі болып келеді, себебі мұнда тек нақты әрекеттер ғана емес, насихат, идеологиялық ықпал, психологиялық әсер ету фактілері де дәлелденуі қажет.

Мұндай санаттағы істер бойынша мемлекеттік айыптаушының міндеті – сотқа ұсынылған дәлелдемелердің заңдылығын, жеткіліктілігін және өзара байланысын толық ашып көрсету. Сот үкімі мемлекеттік айыптаудың сапалы жүргізілгенін көрсетеді.

Сот барлық мән-жайды ескере отырып, сотталушыны кінәлі деп танып, оған 5 жыл мерзіміне бас бостандығынан айыру жазасын тағайындады. Үкім заңды күшіне енді. Бұл үкімнің құқықтық және қоғамдық маңызы зор. Біріншіден, терроризмді насихаттау – сөз бостандығы немесе діни сенім бостандығы емес, бұл қылмыс екені нақты көрсетілді. Екіншіден, радикалды идеологияны таратуға мемлекет тарапынан мүлдем төзбеушілік қағидаты қалыптасқанын көрсетеді. Үшіншіден, бұл іс профилактикалық тұрғыдан үлкен маңызға ие, яғни қоғамға радикалды идеяларды насихаттаудың салдары қандай болатынын көрсететін нақты мысал.

Қазіргі уақытта экстремизм мен терроризмнің алдын алу тек құқық қорғау органдарының ғана емес, бүкіл қоғамның міндетіне айналып отыр. Радикалды идеология көбіне діни сауатсыздықты, әлеуметтік қиындықтарды және ақпараттық манипуляцияларды пайдалану арқылы таралады. Сондықтан мұндай қылмыстармен күресте тек қылмыстық-құқықтық шаралар ғана емес, түсіндіру, алдын алу, ақпараттық қауіпсіздік және құқықтық сауаттылықты арттыру жұмыстары қатар жүргізілуі тиіс.

Сайып келгенде, Сәтбаев қаласында қаралған бұл іс терроризмді насихаттауға қатысты заң талаптарының қатаң сақталатынын, ал қоғам қауіпсіздігіне қауіп төндіретін кез келген әрекет міндетті түрде заң аясында жауапкершілікке әкелетінін көрсетті. Бұл – заң үстемдігі мен қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз ету бағытындағы маңызды қадамдардың бірі.

 

 

Ізтай БЕЛГІБАЙҰЛЫ, Ұлытау облысы
27.03.2026

Ұқсас жаңалықтар

Топ жаңалықтар

1
Алматыда көшкін қаупі сейілген жоқ
Show more
Камила Мүлік - 2025-02-20 24161
2
Алматы төтенше жағдайларға дайын ба?
Show more
Камила Мүлік - 2025-02-13 23830
3
Ойынқұмарлық дендеп барады
Show more
- 2024-11-30 41302
4
Пәтер сатып алғанда абай болыңыз!
Show more
Аққу СӘЛІМБЕК - 2024-06-14 37216
5
Алты алаштың басы қосылса, төр – мұғалімдікі
Show more
АҚҚУ СӘЛІМБЕК - 2024-06-12 41509